documenta 12 - Somber

Het was gisterenmiddag een beetje schrikken bij mijn aankomst in Kassel. De eerste indrukken waren deprimerend. De Orangerie was koud en nat. Vanaf het bordes keek ik naar Buerger´s naargeestige Aue-Pavillon. Gelukkig zal dit omvangrijke paviljoen na de tentoonstelling worden afgebroken. (Hoewel, dat had men van de Eiffeltoren ook beloofd). Een pianist speelde Miss you van de Stones. Enfin, ik bleef er niet langer plakken.

Het Fridericianum (ook van binnen bekeken) stelde ook teleur. Niet de moeite waard om ervoor naar Kassel af te reizen. Om acht uur sluiten de expositieruimtes. Daarna is er niets meer te doen in Kassel. Enigszins ongerust begon ik aan de lange, donkere voettocht naar een speciaal voor documentabezoekers opgezet tentenkamp, waar ik samen met drie meisjes en twee jongens in een grote tent bivakkeer. We zijn de enige gasten.

Vandaag bekeek ik het Aue-Pavillon ook van binnen. Ik had er de hele dag voor nodig en kwam eigenlijk weinig tegen dat níet interessant was. Dit was andere koek! Ik loop nu ook rond met een gehuurde ipod met de teksten van Buerger en anderen. Ik begin te begrijpen waarom mensen zich ergeren aan zijn curatorschap. Zelf ga ik hem steeds meer waarderen. Morgen is de Neue Galerie aan de beurt. Zal me ook wel een dag kosten.

Foto's op flickr

documenta 12

Op de valreep pak ik nog even een paar dagen documenta. Alle negatieve reacties - tot nu toe - ten spijt, hoop ik er 'iets' te beleven. Het gaat  - meer nog dan vijf jaar geleden - over politiek engagement. Sinds m'n vijfentwintigste, kwart eeuw geleden alweer, raak ik minder en minder geëngageerd. Niet dat ik daar vrolijk van wordt. Integendeel. Ik ga met loden schoenen naar Kassel. Zal ik geëngageerder, of gedesillusioneerder, terugkomen?

Traan

Ein Denkmal für uns alle

In Duitsland (Dessau) is men op het idee gekomen een piramide te bouwen. Het Grootste Bouwwerk 'Ooit!' Zoals 'Ooit' gebruikelijk moet ook deze piramide een funeraire functie krijgen. De mooie gedachte erachter is dat niet alleen mensen met geld, maar iedereen die dat wil, een plaatsje moet kunnen krijgen. Iedereen, van overal ter wereld; 'alle Menschen werden Brüder!'

Een grafsteen is flink van proportie: een kubieke meter. Ruim genoeg om een met asch gevulde urn in te situeren. Overigens is het mogelijk om tegen bijbetaling uw steen wat extra, sculpturaal, cachet te geven. All dead are equal, but some dead are more equal than others.

Eén van de initiators, Jens Thiel, heeft berekend dat het bouwwerk over zo'n twintig jaar de hoogte van de piramide van Cheops zal overtreffen. Het lollige van dit project is dat het oneindig kan doorgaan. Het lijkt eenvoudig: je plaatst gewoon de blokken naast en op elkaar. Toch is een prijsvraag uitgeschreven voor architecten. De jury wordt voorgezeten door, u raadt het al, De Grootschte Bouwmeester Ooit!: R.K. uit R.

Onder belangstellenden, die verwachten ooit te zullen sterven, tref ik vooral Duitsers en Oostenrijkers, en twee Egyptenaren. Ook u kunt zich alvast opgeven: De Grote Piramide.

We'll always have,...

We'll always have,...

Bergman's soaps

Als je groot wilt worden, moet je vaak klein beginnen. Ingmar Bergman maakte in de jaren vijftig commercials voor een of ander soort Zeedse zweep of zo. Meteen vallen enkele stijlkenmerken op.

Zeep

Corbu (3)

José Oubrerie werkte tussen 1958 en 1965 samen met Le Corbusier aan de St. Pieter van de stad Infirmy in Frankrijk. Deze kathedraal, gerealiseerd in 2006, is herkenbaar als een Corbusier, niet per se minder, maar wel anders dan die beroemde in Ronchamps.

Donderdagavond tijdens de lezing door de 75-jarige Oubrerie in de Rotterdamse Kunsthal, werd gegniffeld om deze dekselse vieillard, die met aandoenlijke nijlpaardenmetoriek met viltstiftkrassen Le Corbu's uitgangspunten en zijn eigen ideeën weergaf. Oubrerie liet duidelijk merken, dat hij als atheïst weinig ophad met de papistische opdrachtgevers, hoewel hij sommigen sympathiek had gevonden. Tja, omdat een bisschop destijds dwars lag, duurde het decennia voordat het werk alsnog kon worden uitgevoerd.

Je kunt er nu om lachen, maar die roomsen hebben de bouw toch maar een halve eeuw tegengehouden. Nu is ook het oorspronkelijke idee geschiedenis. De Saint Pierre oogt als een 'modern passé, retrodingus', niet gebouwd in de jaren zestig, maar in 2006. Ik las vandeweek in de NRC dat Gerhard Richter's glas-in-loodje in de Keulse dom, ook weer door een bisschop (of kardinaal- sinterklaas-weet-ik-even-niet), wordt bekritiseerd. Het lijkt mij dat (de effecten van) Richter's kleurenblokjes juist reli-kitscherig aandoen. Ach, tussen kunst, architectuur en religie hebben altijd controverses bestaan. En, ... zo hoort het ook!